UP Board Solutions for Class 11 धातु-रूप-प्रकरणे

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi धातु-रूप-प्रकरणे धातु-रूप-प्रकरण पाठ्यक्रम में निर्धारित धातु-रूप निम्नवत् हैं (1) परस्मैपदी धातु ‘स्था’ (ठहरना) (2) परस्मैपदी ‘पा’ (पीना) (3) नी (ले जाना) (4) कृ (करना) [ध्यान दें-नीचे दिये जा रहे धातु रूप पाठ्यक्रम में निर्धारित नहीं है, परन्तु अनुवाद में सहायक होने के कारण यहाँ दिये जा रहे … Read more

UP Board Solutions for Class 11 सन्धि-प्रकरण

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi सन्धि-प्रकरण सन्धि-प्रकरण नवीनतम पाठ्यक्रम में सन्धि से सम्बन्धित प्रश्नों के लिए कुल 4 अंक निर्धारित हैं। नये प्रारूप के अनुसार अब इससे बहुविकल्पीय प्रश्न ही पूछे जाएंगे। तीन बहुविकल्पीय प्रश्नों में से एक प्रश्न परिभाषा पर, दूसरा प्रश्न सन्धित पद देकर उसके विच्छेद पर और तीसरा प्रश्न … Read more

UP Board Solutions for Class 11 सूक्तिपरक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi सूक्तिपरक निबन्ध सूक्तिपरक निबन्ध  पराधीन सपने सख नाहीं सम्बद्ध शीर्षक स्वाधीनता का महत्त्व पराधीनता एक अभिशाप है। परतन्त्रता अथवा दासता प्रमुख विचार-बिन्दु प्रस्तावना, पराधीनता एक अभिशाप है, पराधीनता के विविध रूप (क) राजनीतिक; (ख) आर्थिक; (ग) सांस्कृतिक; (घ) सामाजिक, (ङ) धार्मिक,  स्वाधीनता का महत्त्व,  उपसंहार। प्रस्तावना – ‘पराधीनता से तात्पर्य दूसरे के अधीन … Read more

UP Board Solutions for Class 11 आत्मकथात्मक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi आत्मकथात्मक निबन्ध UP Board Solutions for Class 11 आत्मकथात्मक निबन्ध आत्मकथात्मक निबन्ध  यदि मैं भारत का प्रधानमन्त्री होता सम्बद्ध शीर्षक यदि मैं इस प्रदेश का माध्यमिक शिक्षा-मन्त्री होता प्रमुख विचार-बिन्दु  प्रस्तावना,  शिक्षा-व्यवस्था में मौलिक परिवर्तन,  प्राचीन सांस्कृतिक धरोहरों के संरक्षण और पुनरुद्धार पर बल, शासनिक और प्रशासनिक … Read more

UP Board Solutions for Class 11 वर्णनात्मक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi वर्णनात्मक निबन्ध वर्णनात्मक निबन्ध किसी रोचक यात्रा का वर्णन सम्बद्ध शीर्षक मेरे जीवन की अविस्मरणीय घटना किसी तीर्थस्थल का वर्णन कोई यात्रा संस्मरण किसी रोमांचकारी यात्रा का वर्णन किसी अविस्मरणीय यात्रा का वर्णन प्रमुख विचार-विन्दु  प्रस्तावना, यात्रा की योजना, यात्रा की पूर्व सन्ध्या,  मार्ग का वर्णन, बद्रीनाथ … Read more

UP Board Solutions for Class 11 उपयोगितापरक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi उपयोगितापरक निबन्ध उपयोगितापरक निबन्ध  मानव-जीवन में वनों की उपयोगिता सम्बद्ध शीर्षक भारत की वन-सम्पदा और पर्यावरण वन-संरक्षण की आवश्यकता वन-संरक्षण का महत्त्व मनुष्य और वृक्ष : पारस्परिक सम्बन्ध वन महोत्सव की उपादेयता वृक्ष हमारे जीवन-साथी वन-सम्पदा और स्वास्थ्य प्रमुख विचार-बिन्दु  प्रस्तावना, वनों का प्रत्यक्ष योगदान (क) मनोरंजन का … Read more

UP Board Solutions for Class 11 स्वास्थ्यपरक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi स्वास्थ्यपरक निबन्ध स्वास्थ्यपरक निबन्ध जीवन में खेलकूद की आवश्यकता और स्वरूप सम्बद्ध शीर्षक स्वस्थ तन, स्वस्थ मन जीवन में खेलों का महत्त्व विद्यालयों में खेल की उपादेयता व्यायाम और योगासन का महत्त्व स्वास्थ्य शिक्षा एवं योगासन विद्यालयों में स्वास्थ्य-शिक्षा का अद्यतन रूप विद्यालयों में शारीरिक-शिक्षा का वर्तमान … Read more

UP Board Solutions for Class 11 राजनीति सम्बन्धी निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi राजनीति सम्बन्धी निबन्ध राजनीति सम्बन्धी निबन्ध  भारत में लोकतन्त्र की सफलता सम्बद्ध शीर्षक भारतीय लोकतन्त्र और राजनीतिक दल राष्ट्रीय सुरक्षा एवं लोकतन्त्र स्वतन्त्र भारत में जन-प्रतिनिधियों की भूमिका भारतीय लोकतन्त्र और नैतिकता। प्रमुख विचार-बिन्दु प्रस्तावना,  दलों को संवैधानिक मान्यता,  भारत में प्रतिनिधित्वपूर्ण प्रणाली,  दलों की अनिवार्यता, दल … Read more

UP Board Solutions for Class 11 विज्ञान सम्बन्धी निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi विज्ञान सम्बन्धी निबन्ध विज्ञान सम्बन्धी निबन्ध विज्ञान : वरदान या अभिशाप सम्बद्ध शीर्षक विज्ञान की उपलब्धियाँ विज्ञान के बढ़ते कदम विज्ञान : वरदान या अभिशाप | विज्ञान के चमत्कार विज्ञान के वरदान विज्ञान : हमारा मित्र एवं शत्रु जीवन में विज्ञान को महत्त्व विज्ञान की प्रगति और … Read more

UP Board Solutions for Class 11 समस्यापरक निबन्ध

UP Board Solutions for Class 11 Sahityik Hindi समस्यापरक निबन्ध समस्यापरक निबन्ध भारत में जनसंख्या-वृद्धि की समस्या सम्बद्ध शीर्षक जनसंख्या-विस्फोट और निदान जनसंख्या-वृद्धि : कारण और निवारण बढ़ती जनसंख्या : एक गम्भीर समस्या छोटा परिवार सुखी परिवार बढ़ती जनसंख्या के कुप्रभाव जनसंख्या : एक विकट समस्या बढ़ती जनसंख्या : समस्या व समाधान जनसंख्या वृद्धि और … Read more