UP Board Class 10 Hindi Chapter 6 – जीवन-सूत्राणि (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 6 – जीवन-सूत्राणि (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter  जीवन-सूत्राणि (संस्कृत-खण्ड) श्लोकों का सन्दर्भ-सहित अनुवाद 1. किंस्विद् गुरुतरं भूमेः किंस्विदुच्चतरं च खात् ? किंस्विद् शीघ्रतरं वातात् किंस्विद् बहुतरं तृणात् ? माता गुरुतरा भूमेः खात् पितोच्चतरस्तथा। मनः शीघ्रतरं वातात् चिन्ता बहुतरी तृणात् ।। सन्दर्भ प्रस्तुत श्लोक हमारी पाठ्य-पुस्तक … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 5 – आरुणि-श्वेतकेतु-संवाद: (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 5 – आरुणि-श्वेतकेतु-संवाद: (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 5 आरुणि-श्वेतकेतु-संवाद: (संस्कृत-खण्ड) गद्यांशों का सन्दर्भ – सहित अनुवाद 1. श्वेतकेतुर्हारुणेय आस तूं ह पितोवाच श्वेतकेतो वस ब्रह्मचर्यम् । न वै सौम्यास्मत्कुलीनोऽननूच्य ब्रह्मबन्धुरिव भवतीति। [2024] सन्दर्भ प्रस्तुत गद्यांश हमारी पाठ्य पुस्तक के ‘संस्कृत खण्ड’ में संकलित “छांदोग्य … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 4 – वीरः वीरेण पूज्यते (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 4 – वीरः वीरेण पूज्यते (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 4 वीरः वीरेण पूज्यते (संस्कृत-खण्ड) गद्यांशों का सन्दर्भ-सहित अनुवाद 1. (स्थानम् – अलक्षेन्द्रस्य सैन्यशिविरम्। अलक्षेन्द्रः आम्भीक: च आसीनौ वर्तते। वन्दिनं पुरुराजम् अग्रेकृत्वा एकत: प्रविशति यवन सेनापतिः । ) सेनापतिः – विजयतां सम्राट् । पुरुराज:- एष … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 3 – भारतीया: संस्कृतिः (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 3 – भारतीया: संस्कृतिः (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 3 भारतीया: संस्कृतिः (संस्कृत-खण्ड) गद्यांशों का सन्दर्भ – सहित अनुवाद 1. मानवजीवनस्य संस्करणम् संस्कृतिः । अस्माकं पूर्वजाः मानवजीवन संस्कर्तुं महान्तं प्रयत्नम् अकुर्वन् । ते अस्माकं जीवनस्य संस्करणाय यान आचारान् विचारान् च अदर्शयन् तत् सर्वम् अस्माकं संस्कृतिः … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 2 – देशभक्त: चन्द्रशेखरः (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 2 – देशभक्त: चन्द्रशेखरः (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 2 देशभक्त: चन्द्रशेखरः (संस्कृत-खण्ड) गद्यांशों का सन्दर्भ – सहित अनुवाद 1. (स्थानम् – वाराणसीन्यायालयः, न्यायाधीशस्य पीठे एकः दुर्धर्षः पारसीकः तिष्ठति, आरक्षकाः चन्द्रशेखरं तस्य सम्मुखम् आनयन्ति । अभियोगः प्रारभते । चन्द्रशेखरः पुष्टाङ्गः गौरवर्णः षोडशवर्षीयः किशोर : |) आरक्षक: … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 1 – वाराणसी (संस्कृत-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 1 – वाराणसी (संस्कृत-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 1 वाराणसी (संस्कृत-खण्ड) गद्यांशों का सन्दर्भ-सहित अनुवाद 1. वाराणसी सुविख्याता प्राचीना नगरी । इयं विमलसलिलतरङ्गायाः गङ्गायाः कूले स्थिता। अस्याः घट्टानां वलयाकृतिः पङ्क्तिः धवलायां चन्द्रिका बहुराजते। अगणिताः पर्यटकाः सुदूरेभ्यः देशेभ्यः नित्यम् अत्र आयान्ति, अस्याः घट्टानाञ्च शोभां विलोक्य इमां … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 13 – नदी (काव्य-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 13 – नदी (काव्य-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 13 नदी (काव्य-खण्ड) जीवन-परिचय समकालीन कविता के प्रमुख हस्ताक्षर श्री केदारनाथ सिंह का जन्म वर्ष 1934 में उत्तर प्रदेश के बलिया जिले में चकिया नामक गाँव में हुआ था। उन्होंने बनारस विश्वविद्यालय से वर्ष 1956 में हिन्दी … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 12 – हल्दीघाटी (काव्य-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 12 – हल्दीघाटी (काव्य-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 12 हल्दीघाटी (काव्य-खण्ड) जीवन-परिचय श्यामनारायण पाण्डेय का जन्म श्रावण कृष्ण पंचमी को वर्ष 1907 में डुमराँव गाँव, आजमगढ़ उत्तर प्रदेश में हुआ था। आरम्भिक शिक्षा के बाद श्यामनारायण पाण्डेय संस्कृत अध्ययन के लिए काशी (बनारस) आए। काशी … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 11 – युवा जंगल एवं भाषा एकमात्र अनन्त है (काव्य-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 11 – युवा जंगल एवं भाषा एकमात्र अनन्त है (काव्य-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 11 युवा जंगल एवं भाषा एकमात्र अनन्त है (काव्य-खण्ड) जीवन-परिचय आधुनिक हिन्दी कविता के जाने-पहचाने सशक्त हस्ताक्षर श्री अशोक वाजपेयी का जन्म 16 जनवरी, 1941 को मध्य प्रदेश के दुर्ग नामक … Read more

UP Board Class 10 Hindi Chapter 10 – झाँसी की रानी की समाधि पर (काव्य-खण्ड)

UP Board Class 10 Hindi Chapter 10 – झाँसी की रानी की समाधि पर (काव्य-खण्ड) UP Board Solutions for Class 10 Hindi Chapter 10 झाँसी की रानी की समाधि पर (काव्य-खण्ड) जीवन-परिचय स्वतन्त्रता संग्राम की सक्रिय सेनानी, राष्ट्रीय चेतना की अमर गायिका एवं वीर रस की एकमात्र कवयित्री सुभद्रा कुमारी चौहान का जन्म वर्ष 1904 … Read more